Metody Komputerowe

Wprowadzenie

Celem projektu jest stworzenie i analiza prostego modelu numerycznego z wykorzystaniem metody elementów skończonych (MES). Analiza polega na wyznaczeniu odpowiedzi konstrukcji wspornikowej (pola przemieszczeń i naprężeń) pod wpływem zadanego obciążenia. Analizowany element konstrukcyjny jest:
• zamocowany (warunki brzegowe),
• obciążony siłą lub ciśnieniem,
• wykonany z materiału liniowo sprężystego.

Model wspornika wraz z podstawowywymi wymiarami oraz parametrami.

W analizie przyjmuje się następujące założenia:
• materiał jest liniowo sprężysty (prawo Hooke’a),
• odkształcenia są małe,
• analiza ma charakter statyczny,
• obciążenia są stałe w czasie.

Proces analizy obejmuje:
• Pre-processing (budowa modelu),
• Solving (obliczenia),
• Post-processing (analiza wyników).

Instrukcja wykonania projektu krok po kroku

Uruchomienie programu

• Uruchom program poprzez wpisanie :

abaqus cae

• W oknie startowym programu wybierz:

With Standard/Explicit Model

Przejście do modułu Part

• Program automatycznie otwiera Part Module
• W drzewie modelu Model Tree kliknij dwukrotnie Parts lub w jednokrotnie w Panelu narzędzi.

Utworzenie części (geometria belki)

W oknie Create Part ustaw:
Name: Beam - to nazwa naszej części
Type: 3D deformable - ciało które może się deformować
Base feature Shape: Solid - trójwymiarowa geoemtria bryłowa
Base feature Type : Extrusion - sosób tworzenia bryły, w tym wypadku poprz wyciągniecie przekroju podłużnego belki
Approximate size: 300 - orientacyjny wymiar tworzonego elementu

Kliknij Continue

Szkicowanie geometrii (Sketcher)

Program przejdzie do trybu Sketcher.
• Wybierz narzędzie Rectangle
• Narysuj prostokąt (wstępny, przybliżony) klikają na dwa jego wierzchoi
• Zakończ rysowanie (środkowy przycisk myszy) lub Klawisz ESC

Nadanie wymiarów Użyj narzędzia Dimension:
• Górna krawędź: 200 mm
• Lewa krawędź: 20 mm

Uwagi
• Program automatycznie dodaje więzy geometryczne (prostopadłość, poziomość)
• Szkic najpierw jest przybliżony, a następnie dokładnie wymiarowany

Gotowy szkic stanowi podstawę do dalszego modelowania (wyciągnięcie 3D, siatka, analiza).

Poprawianie błędów w Sketcher (opcjonalne)

• Wybierz narzędzie Delete z paska Sketcher
• Kliknij linię, którą chcesz usunąć (zostanie podświetlona na czerwono)
• Kliknij środkowy przycisk myszy, aby ją usunąć
• Powtarzaj w razie potrzeby
• Kliknij ponownie środkowy przycisk myszy, aby zakończyć działanie narzędzia

Dodatkowo możesz używać:
- Undo – cofanie operacji
- Redo – ponawianie operacji

Zakończenie szkicu

Kliknij Done w dolnej części okna Prompt Area. Jeśli nie widać tego guzika – klikaj środkowy przycisk myszy, aż się pojawi) lub klawisz ESC

Wyciągnięcie bryły (Extrusion)

• W oknie Edit Base Extrusion usuń domyślną wartość i wpisz: 25.0
• Kliknij OK

Program utworzy bryłę 3D (widok izometryczny belki)

Orientacja modelu

W lewym dolnym rogu widoczny jest układ współrzędnych (triada). Pomaga on w orientacji modelu w przestrzeni

Zapis modelu

Wybierz z menu głównego programu: File → Save, wprowadź nazwę pliku i kliknij OK. Plik zostanie zapisany z rozszerzeniem .cae, proszę nie zmieniać rozszerzenia pliku. Zaleca się częste zapisywanie projektu (np. po każdym etapie)

Definicja materiału

Aby utworzyć materiał z którego wykonana jest nasza belka należy w Model Tree kliknąć dwukrotnie Materials

Program sam przejdzie do Property Module otworzy się okno Edit Material

Wprowadzenie danych materiałowych: Name: Steel - nazwa naszego materiału

Z menu wybierz: Mechanical → Elasticity → Elastic

Wprowadź wartości:
• Moduł Younga: 209.E3 MPa
• Współczynnik Poissona : 0.3

Kliknij OK aby zatwierdzić wprowadzone dane. Materiał liniowo sprężysty został zdefiniowany i jest gotowy do przypisania do modelu.

Definicja przekroju (Section)

Celem tego kroku jest przypisanie materiału do stworzonej geometrii. W Model Tree kliknij dwukrotnie Sections

W oknie Create Section ustaw:
Name: BeamSection - jest to nazwa naszej sekcji
Category: Solid (domyślne) - sekcja bryłowa bo taką mam geometrię
Type: Homogeneous (domyślne) - jednorodna

Kliknij Continue; W oknie Edit Section wybierz Material: Steel (domyślnie wybrane); Kliknij OK

Przypisanie sekcji do belki

W Model Tree rozwiń: Parts → Beam i kliknij dwukrotnie Section Assignments lub w pasku narzędzi kliknij Assign Section

• Kliknij belkę w oknie roboczym (zostanie podświetlona)
• Zatwierdź wybór: środkowy przycisk myszy lub Done

W oknie Edit Section Assignment: wybierz: BeamSection - czyli tą nazwę sekcji która została już stworzona, następnie kliknij OK. Cała belka zostanie oznaczona kolorem (np. jasnoniebieskim). Oznacza to przypisanie materiału i właściwości.

Uwagi
• Przypisanie przekroju = przypisanie materiału do modelu
• Bez tego kroku analiza nie będzie możliwa

Złożenie modelu (Assembly)

Podstawowe informacje
• Każda część (Part) ma własny układ współrzędnych
• Model posiada jedno złożenie Assembly
• Złożenie tworzy się przez dodanie instancji Instance części
• Instancja może być:
   • Dependent (powiązana z siatką części)
   • Independent (siatkowana osobno)

W tym zadaniu używamy jednej instancji belki. W Model Tree rozwiń Assembly i kliknij dwukrotnie Instances lub kliknij po uprzedmin zmaine modułu na Assembly w ikonę Create Instance

W oknie Create Instance: wybierz: Beam - jest to nazwa naszej części i kliknij OK. Belka pojawi się w widoku izometrycznym. Jej położenie będzie zgodne z globalnym układem współrzędnych

Manipulacja widokiem (opcjonalnie)

Aby obrócić model kliknij narzędzie Rotate, przeciągnij myszą, aby obracać model, zakończ: środkowy przycisk myszy

Inne narzędzia widoku dostępne w pasku:
Pan – przesuwanie
Zoom – przybliżanie/oddalanie
Auto-fit – dopasowanie widoku

3D Compass (kompas 3D) - umożliwia szybkie sterowanie widokiem:
• przeciąganie osi → przesuwanie
• przeciąganie łuków → obrót
• kliknięcie osi → widok z góry/boku
• podwójne kliknięcie → szybka zmiana widoku

Narzędzia widoku służą tylko do nawigacji (nie wpływają na analizę)

Definicja kroków analizy (Step)

Analiza składa się z dwóch kroków:
- Initial (automatyczny) – do zadania warunków brzegowych
- BeamLoad – krok statyczny do przyłożenia obciążenia

W Model Tree kliknij dwukrotnie Steps. W oknie Create Step wprowadź:
Name: BeamLoad
Procedure: Static, General

Kliknij Continue. W oknie Edit Step wprowadź:
• Zakładka Basic:
- Description: Load the top of the beam
• Zakładka Incrementation:
- pozostaw ustawienia domyślne
• Zakładka Other:
- pozostaw ustawienia domyślne

Kliknij OK

Ustawienia zapisu wyników (Output)

Program automatycznie tworzy zapisy wyników (output). Nie trzeba ich zmieniać w tym zadaniu. W Model Tree: kliknij na Field Output Requests

Zobaczysz:
• listę zapisywanych wielkości (np. naprężenia, przemieszczenia)
• częstotliwość zapisu (domyślnie: każdy krok obliczeń)
• Kliknij Cancel (bez zmian)
W analogiczny sposób sprawdzisz Historie wyników History Output Requests

Uwagi
• Domyślne ustawienia są wystarczające dla tego zadania
• Dane będą zapisywane do pliku wynikowego (*.odb)
• Output można modyfikować w bardziej zaawansowanych analizach

Warunki brzegowe i obciążenia

Warunki są zależne od kroku analizy:
- Boundary condition → krok Initial - utwierdzenie
- Load → krok BeamLoad - obciążenie

W Model Tree kliknij dwukrotnie BCs. W oknie Create Boundary Condition ustaw:
Name: Fixed
Step: Initial
Category: Mechanical
Type: Symmetry/Antisymmetry/Encastre

Kliknij Continue

• Wybierz lewą ścianę belki
• Zatwierdź: środkowy przycisk myszy lub Done

W oknie zaznacz ENCASTRE (pełne utwierdzenie) Kliknij OK
• Wszystkie stopnie swobody są zablokowane
• Pojawią się strzałki oznaczające więzy

Aby zadać obciążenie w postaci ciśnienia w Model Tree kliknij dwukrotnie Loads. W oknie Create Load ustaw:
Name: Pressure
Step: BeamLoad
Category: Mechanical
Type: Pressure

Kliknij Continue

Wybierz górną powierzchnię belki i zatwierdź: - środkowy przycisk myszy lub Done

Parametry obciążenia
W oknie wpisz:
Magnitude: 0.5 - wartość zadanego ciśnienia w jednostce MPa
Distribution: Uniform (domyślne) - jednorodny rozkład, w każdym punkcie taka sama wartość
Amplitude: Ramp (domyślne) - ciśnienie w analizie będzie zadawane liniowo

Kliknij OK

Na górnej powierzchni pojawią się strzałki (obciążenie w dół). Obciążenie jest aktywne (widoczne) tylko w kroku BeamLoad

• Warunek brzegowy (utwierdzenie) działa przez całą analizę
• Obciążenie działa tylko w wybranym kroku

Siatkowanie modelu (Mesh)

Siatka MES dzieli model na elementy skończone. Proces ten obejmuje:
• Ustawienie kontroli siatki
• Wybór typu elementu
• Generację siatki

W Model Tree: klikamy dwukrotnie na Parts → Beam → Mesh

Następnie klikamy Assign Mesh Controls

W oknie ustawiamy:
Element Shape: Hex
Technique: Structured

Kliknij OK. Model będzie siatkowany elementami (kostkowymi).

Wybór typu elementu

Z menu głównego programu wybieramy: Mesh → Element Type

W oknie ustawiamy następujące parametry o ile są inne:
Element Library: Standard
Geometric Order: Linear - typu funkcji kształtu zastosowany w elemencie skończonym
Family: 3D Stress

Ustawienia szczegółowe
• Zakładka Hex
• Wybierz: Incompatible modes

Typ elementu: C3D8I, Kliknij OK

Generowanie siatki

W pierwszym kroku ustawiamy globalną wielkość elementu skończonego. Klikamy Seed Part

W oknie ustawiamy:
Global size: 10.0 - jest to liczba określająca przybliżoną wielkość elementu skończonego

Kliknij OK, następnie Done

W drugim korku tworzymy siatkę. Z menu głównego programu wybieramy Mesh → Mesh Part a nastpępnie potwierdzamy Yes

Model zostanie pokryty siatką elementów skończonych. Widoczna będzie struktura elementów MES. Mniejszy rozmiar elementu = większa dokładność (ale dłuższy czas obliczeń). Siatkę można zagęszczać lokalnie dla lepszych wyników. Poprawna siatka jest kluczowa dla jakości analizy

Tworzenie i uruchomienie zadania analizy (Job)

• W Model Tree kliknij dwukrotnie Jobs

W oknie Create Job należy wpisać:
Name: Deform

Nazwa ta zostanie użyta przez program jako nazwa pliku zawierającego rezultaty. Następnie klikamy Continue

W oknie Edit Job wpisujemy (opcjonalnie):

Description: Cantilever beam tutorial - ten tekst pojawi się podczas wizualizacji

Klikamy OK

Uruchomienie analizy
• W Model Tree klikamy Jobs
• Klikamy na zadanie nasze zadanie obliczeniowe Deform prawym przyciskiem myszy i z menu wybieramy Submit

Status zadania

Pod nazwą zadania wyświetlany jest aktualny status:
Submitted – generowanie pliku wejściowego
Running – trwają obliczenia
Completed – analiza zakończona, dane zapisane
Aborted – błąd, analiza przerwana

Wyświetlenie wyników

• Klikamy na zadanie Deform → Results
• Program przechodzi do Visualization Module
• Otwiera się baza danych wyników (*.odb)
• Widoczny jest kształt belki przed odkształceniem